Fólksbíll, jepplingur eða jeppi: í hvaða flokki er bíllinn minn?

Fólksbíll er venjulegi bíllinn: smábílar, fólksbílar, station-bílar (Yaris, Golf, Octavia, Corolla). Felgustærðir oftast 13-18 tommur.

Jepplingur er stóri flokkurinn í umferðinni í dag: jepplingar og sportjeppar af öllum stærðum (RAV4, Tucson, CR-V, Kodiaq, Peugeot 3008 og 5008). Og hér er reglan sem kemur á óvart: óbreyttur jeppi á upprunalegum dekkjum, eins og Land Cruiser, Pajero eða Hilux beint úr kassanum, telst líka jepplingur í samanburðinum okkar. Ástæðan er einföld: verkstæðin verðleggja hann eins. Vinnan við dekk á 18 tommu felgu er sú sama hvort sem felgan situr undir Kodiaq eða óbreyttum Land Cruiser, og verðskrár verkstæðanna gera þar sjaldnast greinarmun á.

Jeppi (breyttur) er sér heimur: jeppar sem hafa verið hækkaðir og settir á stærri dekk, 31, 33, 35 tommur eða meira. Þar er verðlagt eftir hæð dekksins í tommum, ekki felgustærðinni, því vinnan við að umfelga 35 tommu dekk er allt önnur og meiri en við venjulegt dekk. Þess vegna er þessi flokkur með sínar eigin stærðir í samanburðinum.

Sendibíll er atvinnubíllinn: Transit, Sprinter, Transporter og skyldmenni. Sum verkstæði verðleggja sendibíla sérstaklega, önnur eins og stóra fólksbíla; samanburðurinn sýnir verðin sem eiga við flokkinn.

Þetta ruglar marga, og það er engin skömm að því:

• Á venjulegum dekkjum er stærðin sem allt miðast við AFTASTA talan á dekkinu. Dæmi: á dekki merktu 205/55R16 er stærðin þín 16 tommur. Það er felgustærðin, gatið í miðju dekksins. Fyrsta talan (205) er breiddin í millimetrum og kemur verðinu ekki við.
• Á breyttum jeppum snýst þetta við: þar gildir FYRSTA talan. Dæmi: dekk merkt 33x12.5R15 er 33 tommu dekk, því talan segir hæð dekksins, þótt felgan undir því sé aðeins 15 tommur.

Einföld regla: ef bíllinn þinn er óbreyttur, notaðu aftari töluna (felgustærðina). Ef hann er breyttur og á stórum dekkjum, notaðu fyrri töluna (dekkjahæðina).

Þrjár leiðir, allar jafn góðar:

1. Á dekkinu sjálfu: stærðarmerkingin er á hlið dekksins (t.d. 205/55R16).
2. Í hurðarfalsinu bílstjóramegin: límmiði með dekkjastærðum sem framleiðandinn mælir með.
3. Í skráningarskírteini bílsins eða handbókinni.

Vetrargangurinn og sumargangurinn geta verið sín á hvorri felgustærðinni; algengt er að vetrardekk sitji á minni felgum. Stærðin sem gildir í samanburðinum er stærðin á ganginum sem verið er að vinna með.

• Yaris, Golf, Octavia: fólksbíll, felgustærð aftast á dekkinu.
• RAV4, Tucson, 5008: jepplingur, felgustærð aftast á dekkinu.
• Óbreyttur Land Cruiser, Pajero, Hilux: jepplingur, felgustærð aftast á dekkinu.
• Breyttur jeppi á 31-38 tommu dekkjum: jeppi (breyttur), dekkjahæðin fremst í merkingunni.
• Transit, Sprinter: sendibíll.

Þegar flokkurinn og stærðin eru á hreinu er samanburðurinn eitt handtak: veldu flokk, stærð og þjónustu, umfelgun eða dekkjaskipti, og verðin raðast.

Er RAV4 jepplingur eða jeppi? Jepplingur, og það gildir um nánast alla sportjeppa á upprunalegum dekkjum.

Ég er á óbreyttum Hilux. Vel ég jeppa? Nei, veldu jepplinginn. Jeppaflokkurinn okkar er fyrir breytta bíla á stórum dekkjum, því aðeins þar breytist verðlagningin. Óbreyttur Hilux á 17-18 tommu felgum er verðlagður eins og annar bíll á sömu felgustærð.

Bíllinn minn er breyttur en bara á 32 tommu dekkjum. Hvað þá? Hann er jeppi (breyttur) í samanburðinum; veldu dekkjahæðina sem er næst þinni.

Skiptir breiddin á dekkinu máli fyrir verðið? Alla jafna ekki; verðskrár miðast við felgustærð eða dekkjahæð. Mjög breið dekk, lágprófíldekk og run-flat dekk geta þó borið aukagjald; sjá umfjöllun á umfelgunarsíðunni.

Hvað ef ég veit ekki hvort bíllinn telst breyttur? Ef hann hefur verið hækkaður og settur á stærri dekk en framleiðandinn gerði ráð fyrir er hann breyttur. Ef þú þarft að spyrja er hann það líklega ekki.